Ұстаздық – ұрпақ тәрбиесіне жауапкершілікпен қарап, бар ғұмырын білім мен тәрбиеге арнауды талап ететін қасиетті мамандық. Ұстаз еңбегінің ерекшелігі де осында: оның маңдай тері мен жүрек жылуы бір күннің немесе бір жылдың нәтижесімен өлшенбейді. Ұстаздың шынайы еңбегі – жылдар өткен соң шәкірттерінің жетістігінен, елге қосқан үлесінен көрінеді. Осындай ғибратты ғұмырын ұстаздық жолға арнаған ардагер педагогтердің бірі – Мырзалиева Шакизат Омарханқызы.
Шакизат Омарханқызы 1949 жылдың 7 қарашасында педагогтер отбасында дүниеге келген. Бала кезінен білім мен тәрбиенің қадірін бойына сіңіріп өскен ол ата-анасының өнегелі жолын жалғап, ұстаздық мамандықты таңдады. Қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі ретінде еңбек жолын Жетісай қаласындағы №2 Ш. Уәлиханов атындағы орта мектептен бастады.
Ұстаздық жолындағы ізденісі мен тәжірибесін шыңдай жүріп, 1981-1991 жылдары Шардара ауданындағы «Комсомол» орта мектебінде, ал 1991-2011 жылдары №10 «Қайнар» мектеп-гимназиясында қазақ тілі пәнінің мұғалімі болып абыройлы еңбек етті. Бірнеше онжылдықты қамтыған педагогикалық қызметінде талай шәкіртке білім беріп, олардың жүрегіне ана тілінің қадірін, әдебиеттің құндылығын сіңірді.
Қазақ тілі – ұлттың жаны. Ал сол тілді жас ұрпаққа үйрету – үлкен жауапкершілік. Шакизат Омарханқызы өз ісіне адалдығымен, шәкіртке деген ықыласымен және ұстаздық ұстанымымен талай баланың білім жолына бағыт берді.
Ұстаз еңбегінің жемісін уақыт көрсетеді. 1981, 1988, 1995 жылдары мектеп бітірген шәкірттері бүгінде еліміздің түкпір-түкпірінде, сондай-ақ шетелдерде әртүрлі салаларда қызмет етіп, қоғамның дамуына өз үлестерін қосып келеді. Кеше ғана ұстаз алдындағы партада отырған шәкірттердің бүгінде ел игілігі үшін еңбек етіп жүргені – ардагер ұстаз үшін ең үлкен марапат.
Ұстаздың бақыты – шәкіртінің жетістігін көру. Ал шәкіртінің өмірден өз орнын тауып, елге қызмет етуі – ұстаз еңбегінің өлшемі. Осы тұрғыдан алғанда, Шакизат Омарханқызының ұстаздық жолы – кейінгі буынға үлгі боларлық өнегелі жол.
Ең әсерлісі – бұл ұстаздық жолдың отбасылық дәстүрге айналуы. Шакизат Омарханқызының қызы Шара Мұратова да анасының жолын жалғап, ұстаздық мамандықты таңдаған. Бүгінде Шара Мұратова мектебімізде директордың оқу жұмысы жөніндегі орынбасары қызметін атқарып, білім саласында абыройлы еңбек етіп келеді.
Бұл – бір отбасының ғана емес, ұстаздыққа деген адалдықтың сабақтастығы. Анасының шәкірт тәрбиесіндегі өнегесін көріп өскен қызы сол жолды жалғастырып, бүгінгі білім беру саласында өз үлесін қосып келеді. Бір кезде анасы шәкірттеріне білім мен тәрбие берсе, бүгінде қызы мектептің оқу-тәрбие үдерісін ұйымдастыруға атсалысып, жас ұрпақтың сапалы білім алуына еңбек сіңіруде.
Ұстаздықтың ұлылығы да осында – оның еңбегі өзінен кейін жалғасады. Бір ұстаздың берген білімі екінші буынға, одан кейінгі ұрпаққа жетеді. Анадан қызға жалғасқан бұл жол – кәсіби сабақтастықтың, отбасылық тәрбиенің және ұстаздыққа деген құрметтің жарқын көрінісі.
Ұстаздар онкүндігі аясында ардагер ұстаз Шакизат Омарханқызының өнегелі еңбек жолын еске алу – бүгінгі жас педагогтер үшін де үлкен тағылым. Өйткені аға буын ұстаздардың тәжірибесі – білім саласының баға жетпес қазынасы. Олардың әр жылдардағы еңбегі, шәкірттерімен қарым-қатынасы, мамандыққа деген адалдығы кейінгі буынға бағыт-бағдар береді.
Ұстаз болу – тек сабақ беру емес. Ұстаз болу – шәкірт жүрегіне жол табу, оның бойындағы қабілетті танып, арманын қолдау, дұрыс бағыт көрсету. Мұндай еңбектің нәтижесі кейде бірден көрінбейді. Бірақ жылдар өте келе сол шәкірттердің жетістігінен ұстаз еңбегінің ізін көруге болады.
Шакизат Омарханқызының ғибратты ғұмыры – осының айқын дәлелі. Оның шәкірттері бүгінде еліміздің әр өңірінде, шетелдерде еңбек етіп жүр. Ал өзі таңдаған ұстаздық жолын қызының жалғастырып келе жатқаны – ана еңбегінің тағы бір жемісі.
Ұстаздың ғұмыры – шәкірттерінің жүрегінде жалғасады. Ал оның еңбегі – жылдар өтсе де ұмытылмайтын рухани мұра.
Ұстаздар онкүндігі – барша педагогке құрмет көрсетіп, ұстаз еңбегін бағалайтын ерекше кезең. Осы орайда саналы ғұмырын ұрпақ тәрбиесіне арнаған ардагер ұстаздарға алғысымызды білдіріп, олардың өнегелі жолын кейінгі буынға үлгі етеміз.
Шакизат Омарханқызының ұстаздық жолы да осындай өшпес із қалдырған өнегелі ғұмырдың жарқын мысалы. Анадан қызға жалғасқан ұстаздық дәстүрдің тамыры тереңдеп, ұрпақтан ұрпаққа жалғаса берсін!
Муратова Шара Оңалхановна,
№10 «Қайнар» мектеп-гимназия» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің тарих пәні мұғалімі, директордың бейіндік оқыту жұмысы жөніндегі орынбасары.
Жетісай ауданы.
