Күздің осы бір шуақты күнінде мектеп аулалары гүлге толып, ұстаздар қауымы ақжарма алғыстарға бөленіп жатады. Әрине, бұл жүректі елжіретіп, көңілге жылылық ұялататын тамаша сәт. Алайда, мұғалімдер күні – бұл тек гүл сыйлап, концерт қоятын мерекелік күн емес. Бұл – билік пен қоғамның білім беру саясатын қайта таразылайтын, өткенге салауат айтып, болашақты бағдарлайтын саяси есеп беру сәті. Егер біз бәсекеге қабілетті, қуатты және дербес Қазақстанды құрғымыз келсе, мұғалімге және жалпы білім беру жүйесіне деген көзқарасты түпкілікті өзгертуіміз қажет.
Ұстаздың әлеуметтік мәртебесі, оның экономикалық тәуелсіздігі және кәсіби еркіндігі – мемлекеттің басты саяси басымдығы болуы тиіс. Тек сонда ғана біз жаһандық геосаяси дауылдарға төтеп бере алатын, ішкі бірлігі бекем, интеллектуалды элитасы қалыптасқан мәңгілік мемлекетті орната аламыз. Алайда, бұл мақсатқа жету тек мұғалімнің ғана иығына артылған жүк емес. Біз «баланың тәрбиесі мен біліміне тек мектеп жауапты» деген ескі түсініктен арылуымыз керек. Білім беру – бұл жекелеген саланың емес, бүкіл ұлттың, қоғамның және мемлекеттің ортақ ісі.
Баланың тәрбиесі мен сапалы азамат болып қалыптасуы — мемлекет, мектеп және отбасы арасындағы үшжақты үлкен келісімнің нәтижесі. Бүгінгі таңда қоғам мұғалімнен тым көп нәрсені талап етеді: ол әрі педагог, әрі психолог, әрі әлеуметтік қызметкер, әрі идеолог болуы керек сияқты. Бірақ шынайы өмірде ата-ананың қолдауынсыз, қоғамның құрметінсіз және биліктің жүйелі реформасынсыз тек мұғалімнің күшімен бәсекеге қабілетті ұрпақты өсіру мүмкін емес. Әрбір ата-ана — баланың алғашқы ұстазы, ал қоғам — оның ең үлкен мектебі. Егер бала үйде немесе сыртқы ортада білім мен зиялылықтың құнсызданғанын көрсе, мектептегі ең үздік мұғалімнің өзі оның санасын өзгерте алмайды.
Сондықтан Мұғалім күнінің жаңа мазмұны — жалпыұлттық ынтымақтастық идеясымен астасуы тиіс. Бұл күн қоғам болып жұмылып, «Біз ұстазға қалай көмектесе аламыз? Ортақ болашағымыз үшін қандай жауапкершілік жүгін арқалап жүрміз?» деген сұраққа жауап іздейтін сәт болуы керек. Бизнес өкілдері мектептерді заманауи технологиямен жабдықтауға, зиялы қауым жастарға бағыт-бағдар беруге, ал ата-аналар мұғалімнің беделін асқақтатуға атсалысқанда ғана білім саласында серпіліс болады. Білімді ұрпақ тәрбиелеу — мемлекеттік қауіпсіздік пен ұлттық тұтастықтың басты кепілі. Ал бұл қауіпсіздікті қорғау — мұғалімнің ғана емес, бүкіл қоғамның қасиетті парызы.
У.ПРИМБЕКОВА,
«М.Шоқай атындағы №26 ЖББМ» КММ директоры.
Жетісай ауданы.
