Бала – әрбір отбасының бақыты, ата-ананың өміріндегі ең қымбат қазына. Оның күлкісі – қуаныш, амандығы – бақыт, жарқын болашағы – үлкен үміт. Сондықтан да әрбір ата-ананың ең басты арманы – баласының аман-есен, тәрбиелі, білімді азамат болып өсуі. Бүгінгі қоғамда бала тәрбиесі бұрынғыдан да маңызды мәселеге айналып отыр. Өйткені заман өзгерген сайын балаларға төнетін қауіп-қатер де көбейіп келеді. Ақпараттық технологиялардың дамуы, интернет желісінің кең таралуы, түрлі әлеуметтік мәселелер – жас ұрпақ тәрбиесіне ерекше жауапкершілікпен қарауды талап етеді. Осы орайда «Адал ата-ана – қауіпсіз балалық шақ» тақырыбындағы ата-аналар жиналысының маңызы зор болды.
Жиналыс барысында ең алдымен оқу жылының аяқталу кезеңіндегі балалар қауіпсіздігі сөз болды. Жазғы демалыс – балалар үшін қызыққа толы, еркіндік сыйлайтын кезең. Алайда дәл осы уақытта балалар түрлі қауіп-қатерге жиі ұрынады. Сондықтан ата-аналардың жауапкершілігі мен қырағылығы аса маңызды екендігі айтылды. Баланың бос уақытын тиімді ұйымдастыру, оның жүрген ортасын бақылау, кіммен араласатынын білу – әрбір ата-ананың басты міндеті.
Қазіргі қоғамда бала тәрбиесі тек мектептің ғана емес, отбасының да ортақ міндеті екені ерекше атап өтілді. Ұстаз қанша жерден білім мен тәрбие бергенімен, баланың мінез-құлқы мен өмірге деген көзқарасының негізі отбасында қалыптасады. Халқымыз «Балапан ұяда не көрсе, ұшқанда соны іледі» деп бекер айтпаған. Егер отбасында мейірім, сыйластық, адалдық пен жауапкершілік болса, ол бала тәрбиесіне де тікелей әсер етеді.
Бүгінгі таңда жасөспірімдер арасындағы құқықбұзушылық, буллинг, зиянды әдеттер, интернетке тәуелділік сияқты мәселелер қоғамда алаңдаушылық тудырып отыр. Жиналыс барысында осы мәселелердің алдын алу жолдары кеңінен талқыланды. Кей жағдайда балалар өз әрекеттерінің салдарын толық түсінбей жатады. Сондықтан ата-ананың балаға тек бақылаушы емес, сырлас дос бола білуі маңызды. Баламен ашық сөйлесу, оның ішкі жан дүниесін түсіну, сенімді қарым-қатынас орнату – тәрбиенің ең тиімді жолдарының бірі.
Әсіресе интернет қауіпсіздігі мәселесіне ерекше назар аударылды. Ғаламтор – білім мен ақпараттың үлкен көзі болғанымен, оның зиянды жақтары да аз емес. Қазіргі балалардың көп уақыты әлеуметтік желіде өтеді. Интернеттегі теріс ақпараттар, түрлі ойындар мен қауіпті топтар бала санасына әсер етуі мүмкін. Сол себепті ата-аналар балалардың интернеттегі әрекеттерін бақылап, қауіпсіздік ережелерін үнемі түсіндіріп отыруы қажет екендігі айтылды. Баланы шектеумен ғана емес, түсіністікпен тәрбиелеу маңызды.
Сонымен қатар жаз мезгіліндегі жол қауіпсіздігі де назардан тыс қалған жоқ. Балалардың жолда жүру ережелерін сақтауы – олардың өмір қауіпсіздігінің басты кепілі. Көп жағдайда балалар ойынға беріліп, сақтық шараларын ұмытып кетеді. Сондықтан ата-аналар тарапынан тұрақты түсіндіру жұмыстары қажет. Велосипед, самокат тебу кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтау, бағдаршамға бағыну, жол белгілеріне мән беру – әрбір баланың санасына сіңірілуі тиіс.
Жиналыс барысында судағы қауіпсіздік мәселесі де кеңінен қозғалды. Жаз мезгілінде балалардың өзен-көлдерге, бассейндерге баруы жиілейді. Алайда қауіпсіздік ережелері сақталмаса, қайғылы жағдай орын алуы мүмкін. Сондықтан балаларды ересектердің қарауынсыз суға жібермеу, тек арнайы қауіпсіз орындарда шомылуға рұқсат беру қажеттігі айтылды. Себебі бала өмірінен артық ешнәрсе жоқ.
Өрт қауіпсіздігі мәселесі де ерекше назарда болды. Үйдегі электр құралдарын дұрыс пайдаланбау, отпен ойнау секілді әрекеттер үлкен қауіпке әкелуі мүмкін. Әсіресе жазғы демалыс кезінде балалардың үйде көп уақыт өткізуіне байланысты ата-аналардың бақылауы қажет екендігі ескертілді. Балаларға қарапайым қауіпсіздік ережелерін үйрету – олардың өмірін қорғаудың маңызды жолдарының бірі.
Жиналыс барысында ата-аналар да өз ойларын ортаға салып, ұсыныстарын білдірді. Олар мектеп пен ата-ананың бірлескен жұмысы ғана бала тәрбиесінде оң нәтиже беретінін атап өтті. Расында да, бала тәрбиесі – бір күндік жұмыс емес. Ол – үздіксіз ізденісті, шыдамдылықты, мейірімділікті қажет ететін үлкен жауапкершілік.
Бүгінгі жасөспірім – ертеңгі елдің тірегі. Сондықтан олардың тек білімді ғана емес, саналы, тәрбиелі, адамгершілігі мол азамат болып өсуі бәріміз үшін маңызды. Ата-ана балаға тек материалдық жағдай жасап қана қоймай, рухани қолдау көрсетуді де ұмытпауы керек. Баламен бірге уақыт өткізу, оның қызығушылығын қолдау, жетістігіне қуану – бала тәрбиесіндегі маңызды қадамдардың бірі.
Кейде ата-аналар күнделікті тіршілік қамымен баласына жеткілікті көңіл бөле алмай жатады. Алайда бала үшін ата-ананың жылы сөзі, қолдауы мен мейірімі өте маңызды. Егер бала отбасынан жылулық сезінсе, ол ешқашан жаман жолға түспейді. Сондықтан әрбір ата-ана баласының жан дүниесіне үңіліп, оның ойымен санаса білуі қажет.
«Адал ата-ана – қауіпсіз балалық шақ» тақырыбының өзінде үлкен мағына жатыр. Адалдық – тәрбиенің негізі. Ата-ана өзі адал, әділ, жауапты болса, бала да сондай қасиеттерді бойына сіңіреді. Ал қауіпсіз балалық шақ – әр баланың бақытты болашағының кепілі. Баланың қауіпсіздігіне тек мектеп емес, ата-ана, қоғам болып бірге жауаптымыз.
Ұстаз ретінде мен үшін әр оқушының тағдыры маңызды. Баланың қуанышы – біздің қуанышымыз, жетістігі – ортақ мақтанышымыз. Сондықтан ата-аналармен тығыз байланыста болып, балаларымыздың қауіпсіз әрі жарқын болашағы үшін бірге еңбек ету – басты мақсатымыз.
Жиналыс соңында ата-аналар балалардың жазғы демалыс кезеңіндегі қауіпсіздігін бақылауда ұстап, олардың бос уақытын тиімді ұйымдастыруға уәде берді. Сонымен қатар құқықбұзушылықтың алдын алу, интернет қауіпсіздігі, жолда жүру ережелері бойынша түсіндіру жұмыстарын тұрақты жүргізудің маңыздылығы айтылды.
Қорыта айтқанда, бала тәрбиесі – ұлт тәрбиесі. Бүгінгі берілген тәрбие ертеңгі қоғамның келбетін қалыптастырады. Сондықтан әрбір ата-ана өз баласына мейірім мен дұрыс бағыт беріп, оның өміріне үлкен жауапкершілікпен қарауы тиіс. Ал мектеп пен отбасы бірлесе жұмыс істегенде ғана тәрбиелі, білімді, саналы ұрпақ қалыптасады.
Балаларымыз аман, болашағымыз жарқын болсын!
Бакишева Жамал Ташкенбаевна,
«Н.Төреқұлов атындағы №13 ЖББМ» КММ бастауыш сынып мұғалімі.
Жетісай ауданы.